Bài 7: Điều khiển luồng trong Python P1 (if...elif...else)
23:14 | 07.09.2021 | Posted By: Võ Hoàng Nhân

Các bạn cũng đã khá quen thuộc với các lệnh điều khiển luồng trong C, C++ như if, if else, ... Chương này sẽ trình bày về các lệnh điều khiển luồng trong Python.

Ngôn ngữ lập trình Python coi các giá trị khác null và khác 0 là true, và coi các giá trị lànull hoặc 0 là false.

Sau đây chúng ta cùng tìm hiểu các lệnh điều khiển luồng trong Python:

Lệnh if trong Python

Lệnh if trong Python giống như trong ngôn ngữ C. Lệnh này được sử dụng để kiểm tra một điều kiện, nếu điều kiện là true thì lệnh của khối if sẽ được thực thi, nếu không nó sẽ bị bỏ qua.

Một lệnh else có thể được sử dụng kết hợp với lệnh if. Một lệnh else chứa khối code mà thực thi nếu biểu thức điều kiện trong lệnh if được ước lượng là 0 hoặc một giá trị false. Lệnh else là lệnh tùy ý và chỉ có duy nhất một lệnh else sau lệnh if.

Đôi khi có một tình huống là khi bạn muốn kiểm tra thêm một điều kiện khác sau khi một điều kiện đã được ước lượng là true. Trong tình huống như vậy, bạn có thể sử dụng các lệnh if lồng nhau trong Python.

Trong cấu trúc các lệnh if lồng nhau, bạn có thể có cấu trúc if...elif...else bên trong cấu trúc if...elif...else khác.

Dưới đây là ví dụ đơn giản về một mệnh đề if:

var = 6677028
if ( var  == 6677028 ) : 
   print ("Gia tri cua bieu thuc la 100")
print ("Beautiful!")

Khi code trên được thực thi sẽ cho kết quả:

Gia tri cua bieu thuc la 6677028
Beautiful!

Cú pháp của lệnh if là:

if bieu_thuc:
   cac_lenh

Ví dụ của lệnh if trong Python:

var1 = 100
if var1:
   print ("1 - Nhan mot gia tri true")
   print (var1)
var2 = 0
if var2:
   print ("2 - Nhan mot gia tri true")
   print (var2)
print ("Good bye!")

Khi code trên được thực thi sẽ cho kết quả:

1 - Nhan mot gia tri true 
100
Good bye!

Lệnh if...elif...else trong Python

Một lệnh else có thể được sử dụng kết hợp với lệnh if. Một lệnh else chứa khối code mà thực thi nếu biểu thức điều kiện trong lệnh if được ước lượng là 0 hoặc một giá trị false. Lệnh else là lệnh tùy ý và chỉ có duy nhất một lệnh else sau lệnh if.

Cú pháp của lệnh if...else là:

if bieu_thuc:
   cac_lenh
else:
   cac_lenh

Dưới đây là ví dụ minh họa lệnh if...else trong Python:

var1 = 100
if var1:
   print ("1 - Nhan mot gia tri true")
   print (var1)
else:
   print ("1 - Nhan mot gia tri false")
   print (var1)
var2 = 0
if var2:
   print ("2 - Nhan mot gia tri true")
print (var2)
else:
   print ("2 - Nhan mot gia tri false")
   print (var2)
print ("Good bye!")

Khi code trên được thực thi sẽ cho kết quả:

1 - Nhan mot gia tri true 
100
2 - Nhan mot gia tri false 
0
Good bye!

Lệnh elif trong Python

Lệnh elif cho phép bạn kiểm tra nhiều điều kiện và thực thi khối code ngay khi một trong các điều kiện được ước lượng là true. Cũng giống như lệnh else, lệnh elif là tùy ý. Tuy nhiên, không giống else mà chỉ có một lệnh được theo sau if, thì bạn có thể sử dụng nhiều elif theo sau if.

Cú pháp của lệnh elif là:

if bieu_thuc1:
   cac_lenh
elif bieu_thuc2:
   cac_lenh
elif bieu_thuc3:
   cac_lenh
else:
   cac_lenh

Python không cung cấp các lệnh switch hoặc case như trong các ngôn ngữ lập trình khác, tuy nhiên bạn có thể sử dụng các lệnh if...elif để thực hiện vai trò như của switch hoặc case như trong ví dụ trên.

Dưới đây là ví dụ của lệnh elif trong Python:

var = 100
if var == 200:
   print ("1 - Nhan mot gia tri true")
   print (var)
elif var == 150:
   print ("2 - Nhan mot gia tri true")
   print (var)
elif var == 100:
   print ("3 - Nhan mot gia tri true")
   print (var)
else:
   print ("4 - Nhan mot gia tri false")
   print (var)
print ("Good bye!")

Khi code trên được thực thi sẽ cho kết quả:

3 - Nhan mot gia tri true 
100
Good bye!

Lồng các lệnh if trong Python

Đôi khi có một tình huống là khi bạn muốn kiểm tra thêm một điều kiện khác sau khi một điều kiện đã được ước lượng là true. Trong tình huống như vậy, bạn có thể sử dụng các lệnh if lồng nhau trong Python.

Trong cấu trúc các lệnh if lồng nhau, bạn có thể có cấu trúc if...elif...else bên trong cấu trúc if...elif...else khác.

Cú pháp của cấu trúc lồng các lệnh if như sau:

if bieu_thuc1:
   cac_lenh
   if bieu_thuc2:
      cac_lenh
   elif bieu_thuc3:
      cac_lenh
else
      cac_lenh
elif bieu_thuc4:
cac_lenh
else:
   cac_lenh

Dưới đây là ví dụ minh họa cho cấu trúc các lệnh if lồng nhau trong Python:

var = 100
if var < 200:
   print ("Gia tri bieu thuc la nho hon 200")
   if var == 150:
      print ("Do la 150")
   elif var == 100:
      print ("Do la 100")
   elif var == 50:
      print ("Do la 50")
elif var < 50:
   print ("Gia tri bieu thuc la nho hon 50")
else:
   print ("Khong tim thay bieu thuc true")
print ("Good bye!")

Khi code trên được thực thi sẽ cho kết quả sau:

Gia tri bieu thuc la nho hon 200
Do la 100
Good bye!

Kết luận

Trong bài này, chúng ta đã được HƯỚNG DẪN sử dụng các cú pháp điều khiển luồng if, elif, else trong Python

Ở bài tiếp theo, mình sẽ giới thiệu cho các bạn CÁCH ĐIỀU KHIỂN LUỒNG BẰNG VÒNG LẶP (FOR) TRONG PYTHON.

Bài Viết Khác
  • blog-img
    Dịch vụ thiết kế Website
    Ngày nay, khi mà hàng trăm triệu người Việt Nam nói riêng và thế giới nói chung đều sử dụng internet và xem đây là nơi lý tưởng để tìm kiếm thông tin thì việc sở hữu một website không còn là điều xa lạ gì thậm chí trong một số trường hợp nó còn là tiêu chuẩn bắt buộc đối với doanh nghiệp – công ty trong thời điểm cạnh tranh mang tính toàn cầu như hiện nay.
  • blog-img
    Dịch vụ thiết kế phần mềm
    Với sự phát triển của công nghệ như hiện nay thì việc chuyển đổi số trong các doanh nghiệp là đều tất yếu, là tiêu chí sống còn của doanh nghiệp, để thực hiện được điều này thì không thể thiếu các phần mềm hỗ trợ
  • blog-img
    Giải pháp CNTT cho Doanh nghiệp
    chúng tôi là những chuyên gia có nhiều kinh nghiệm, hiểu biết sâu về nhiều sản phẩm, giải pháp, chúng tôi đặt nhu cầu của khách hàng ở vị trí quan trọng nhất, giúp khách hàng tìm được giải pháp phù hợp nhất.
  • blog-img
    Về chúng tôi
    Trải qua hơn 3 năm hình thành và phát triển Công ty Nmsoft đã có những bước phát triển không ngừng trong việc thiết kế, hỗ trợ và phát triển website cho cá nhân, doanh nghiệp.
  • blog-img
    Liên hệ
    Liên với chúng bằng các thông tin sau
  • blog-img
    Bài 1: Giới thiệu ngôn ngữ Lập trình Python
    NGÔN NGỮ PYTHON được Guido van Rossum tạo ra cuối năm 1990.
messenger